Joran van der Sloot

Candid camera-confessie

3 februari 2008

De televisie kan ontmaskeren en ontmantelen. Misdaadjournalist Peter R. de Vries wist het verborgen verleden van Joran van der Sloot met een verborgen camera te openbaren, met zeven miljoen Nederlanders als getuigen.

De verdwijning van Natalee Holloway
‘On bended knee is no way to be free.’ Dat was het levensmotto van misdaadjournalist Peter R. de Vries. Het was zelfs vlak onder zijn knie getatoeëerd. Na een carrière bij de krant kreeg hij vanaf 1995 zijn eigen misdaadprogramma: Peter R. de Vries, misdaadverslaggever. Bij RTL4 en later bij SBS6 besprak hij moord- en verkrachtingszaken, oplichting en andere misdrijven, veelal ondersteund met reconstructies, verbogen camerabeelden of keiharde confrontaties. Met zijn journalistieke speurwerk en volhardendheid wist hij zelfs enkele zaken op te lossen. Zo kwamen twee onschuldige verdachten in 2002 vrij nadat de gerechtelijke dwaling was aangetoond, na meer dan veertig uitzendingen. Ook zette hij zich jarenlang in voor vermoorde elfjarige Nicky Verstappen en de vermiste achttienjarige Tanja Groen. Dankzij zijn bereik op televisie wist De Vries regelmatig de aandacht van de kijker, maar ook van de politiek en de politie te trekken. Dat leverde hem naast fans ook tegenstanders op, niet geheel toevallig uit voornamelijk de criminele hoek, met zo nu en dan een klap, een doodsbedreiging of een rechtszaak als gevolg.

In november 2006 beet De Vries zich vast in de verdwijning van Natalee Holloway. Anderhalf jaar ervoor was deze Amerikaanse studente spoorloos verdwenen tijdens haar vakantie op Aruba. Ene Joran van der Sloot was daarvoor destijds gearresteerd: hij was bij haar geweest in de nacht voor haar vermissing. Door gebrek aan bewijs kwam hij weer vrij. De wispelturige verklaringen van Van der Sloot waren voor De Vries reden genoeg om naar Aruba af te reizen om een reconstructie te maken. De misdaadjournalist concludeerde dat Jorans verhaal vol leugens en tegenstrijdigheden zat. Sms’jes en MSN-berichten zouden dat ondersteunen. Hard bewijs leverde de uitzending nog niet op en ook een confrontatie met Van der Sloot bij zijn woning eindigde met een dichte deur. 

Het jaar erop zocht Van der Sloot zelf de media op. In een boek en in enkele tv-interviews erkende hij een ‘pathologische leugenaar’ te zijn, maar ontkende alle betrokkenheid bij de verdwijning van Holloway. Begin 2008 ging zijn mediaoffensief door bij Pauw & Witteman, waar hij samen met zijn ouders aan tafel zat. Ook De Vries was te gast. Die laatste geloofde niets van het verhaal, liet hij regelmatig weten. “Ben je mans genoeg om excuses te maken als je ernaast zit?”, vroeg een gefrustreerde Van der Sloot op het einde aan De Vries. “Wat denk je zelf?”, antwoordde de misdaadjournalist. “Ik denk het niet”, klonk het antwoord pinnig. Toen de live-uitzending erop zit pakte Van der Sloot zijn glas wijn en gooide deze in het gezicht van de misdaadjournalist. “Dat heb je goed opgevoed”, sneerde een medewerkster van de talkshow nog naar de ouders van Van der Sloot, terwijl ze het gezicht van De Vries droog depte.

Nog geen paar weken later kondigde De Vries aan klare wijn te gaan schenken. In een ronkend persbericht werd aangekondigd dat hij de zaak Holloway had opgelost. Wat er destijds op Aruba allemaal gebeurd was, kreeg Nederland zondagavond te zien in een extra lange uitzending van zijn programma, met nieuw bewijs. Verborgen camera’s zouden een bekentenis van Van der Sloot hebben vastgelegd, die hij tegenover een vriend had openbaard. Actualiteitenprogramma’s en talkshows namen alvast een voorschot op wat gaat komen en De Vries schoof maar wat graag aan. Ook Van der Sloot liet twee dagen voor de uitzending nog van zich horen bij Pauw & Witteman, dit keer veilig via een telefoonverbinding. De uitspraken die hij tegenover zijn vriend had gedaan, klopten niet, zei hij. ‘Ik heb hem gewoon verteld wat hij wilde horen’. 

zondag 3 februari 2008, 21.30 uur
Peter R. de Vries Misdaadverslaggever, SBS6
Aantal kijkers: 7.029.000

De uitzending
“De bekentenis dat Natalee Holloway op het strand van Aruba in zijn armen is gestorven en dat hij haar lichaam vervolgens in de oceaan heeft gedumpt, is een heleboel heisa om niks. Hij heeft alleen maar verteld wat onze infiltrant wilde horen, aldus Joran van der Sloot.” In de eerste minuut vat De Vries de uitkomst alvast samen, al is er nog ruim twee uur te gaan. Nadat hij in de studio alle uitspraken van Van der Sloot als onzin verklaart en benadrukt hoe zorgvuldig ze te werk zijn gegaan, begint de reportage. Onderweg naar Aruba blikt De Vries in de businessclass van KLM kort terug op het ‘wijnincident’ en spreekt hij Van der Sloot direct aan: “Ben jíj straks man genoeg om excuses te maken, als wij aantonen dat je de halve wereld hebt voorgelogen?” De rest van de vlucht vult hij door het boek van Van der Sloot te lezen.

Uitgebreid wordt met oude beelden teruggekeken op ‘wat vooraf ging’ aan de zaak Holloway. De uitzending wordt pas spannend als Patrick van der Eem wordt geïntroduceerd. De ondernemer, die er zelf ook wat duistere zaakjes op nahoudt, ontmoet Van der Sloot in een casino. Ze raken bevriend en Van der Sloot raakt met hem vertrouwd, zeker als hij zijn dagelijkse wiet van hem krijgt. Het is Van der Eem zelf die naar De Vries stapt om zich aan te bieden als infiltrant. Hij krijgt een auto met verborgen camera’s en microfoons. Hierin kunnen ze wat rondrijden, praten over het opzetten van een wietplantage, een jointje roken en als de gelegenheid zich aandient, ook voor het eerst eens praten over die zaak Holloway.

In een van de eerste gesprekken laat Van der Sloot al opgelucht weten dat de politie geen bewijs heeft. “Ik heb ze uitgelachen, die recherche.” Aan de politie had hij niets gezegd, “coño”, vloekt hij. De autoritjes die volgen worden de gebeurtenissen op Aruba steeds in meer details besproken. Net toen ze zijn “pik moest gaan zuigen”, werd de dronken Amerikaanse studente onwel en begon ze opeens te trillen, vertelt hij. Hij zat “dat wijf nog te schudden”, maar ze was al dood. Vanuit een hotel belde hij naar een vriend. Die komt met goed advies en zijn boot naar hem toe: het lichaam moet gedumpt worden om geen problemen te krijgen. Van der Sloot gaat lopend terug naar zijn huis, het lichaam wordt door de vriend in zee gedumpt. Hij was ervan overtuigd dat daarmee de zaak was afgedaan, maar had niet kunnen weten dat het zo’n mediahype zou worden, vertelt hij, om daarna terug te gaan naar de echt belangrijke zaken: “Heb je niks te roken dan?”

De verborgen camerabeelden worden voorgelegd aan de hoofdofficier van Aruba (“dit is waar u van gedroomd heeft, toch?”) en aan Beth Holloway, de moeder van het slachtoffer. Die ontdekt tijdens de exclusieve voorvertoning dat haar dochter in zee is gedumpt. “That son of a bitch!” Het laatste woord is uiteraard voor De Vries zelf, die zich tot één kijker specifiek richt. “Wie moet er hier nu excuses aanbieden, Joran?”

Veel kijkers, te weinig bewijs
Dat er veel mensen zouden kijken, was vooraf al voorzien. Dat het er meer dan zeven miljoen zouden zijn, was een grote verrassing. Sinds eind jaren tachtig hadden er niet zoveel mensen afgestemd op een niet-voetbalprogramma. Naast de vier reclameblokken op SBS6 had ook het buitenland volop interesse in de crime special. Op het Amerikaanse ABC trok de uitzending twaalf miljoen kijkers. De Vries werd in binnen- en buitenland bejubeld en maakte een triomftocht langs de talkshows in Amerika. Op televisie werd volop nagepraat, op internet doken tal van parodieën op en aan de koffieautomaat waren de schokkende bekentenissen het gesprek van de dag.

Op televisiegebied was de uitzending een groot succes en was de zaak opgelost. Op juridisch vlak bleek dit nog niet het geval: het bewijs was niet zwaarwegend genoeg om Van der Sloot weer te arresteren. Wel werd hij meermaals verhoord en werd de zaak heropend. In de media weersprak Van der Sloot zichzelf en kwam in de jaren erna zelf met nieuwe verklaringen. Zo had hij Holloway “verkocht als seksslavin”, later was ze “van een balkon gevallen” en “in een moeras gedumpt”. Als pathologisch leugenaar waren zijn uitspraken in de auto destijds niets waard. Vanuit justitiële kringen kwam ook kritiek op het handelen van De Vries: zij oordeelden dat journalisten niet voor eigen rechter moeten gaan spelen.

Ondanks de kritiek, en aangemoedigd door de hoge kijkcijfers, ondernam De Vries in november 2008 een tweede poging om Van der Sloot achter de tralies te krijgen. Dit keer was met een undercoveroperatie vastgelegd hoe hij zich bezighield met vrouwenhandel in Thailand. Maar ook nu was er volgens het OM onvoldoende bewijs. Dat Van der Sloot in 2010 toch in de cel belandde, had hij volledig aan zichzelf te danken, door de Peruaanse Stephany Flores in zijn hotelkamer te vermoorden. In tegenstelling tot warrige woorden was er dit keer genoeg bewijs af te lezen van de beveiligingscamera’s. Hij werd veroordeeld tot jarenlange celstraf in Peru. Pas in 2023 verklaarde hij tegenover de FBI dat hij ook de moord op Holloway op zijn geweten had.

De definitieve sluiting van de zaak heeft Peter R. de Vries niet mee mogen maken. Nadat Van der Sloot eenmaal in Peru achter de tralies zat, dook hij nog in talloze andere geruchtmakende dossiers. Het leverde hem vele bedreigingen op en aanslag op zijn leven. In 2021, na een uitzending van RTL Boulevard in Amsterdam, werd hij neergeschoten. In het ziekenhuis overleed hij uiteindelijk aan zijn verwondingen.